English|عربي
صفحه اصلي|اروپا - آمريكا|آفريقا - عربي|آسيا - اقيانوسيه|اخبار سازمان|آشنایی با سازمان
دوشنبه ٢٦ مهر ١٤٠٠
فضای مجازی در عرصه فرهنگ و هنر الجزایر
فضای مجازی در عرصه فرهنگ و هنر الجزایر تاریخ ثبت : 1399/11/07
طبقه بندي : ,,
عنوان : فضای مجازی در عرصه فرهنگ و هنر الجزایر
نويسنده : <#f:1014/>
تهيه و تدوين : <#f:1015/>
مترجم : <#f:1016/>
منبع : <#f:1911/>
ارسالی : رایزنی فرهنگی ایران در الجزایر
كشور : <#f:1018/>
زبان اصلي : <#f:1019/>
تاريخ ورود اطلاعات : <#f:1020/>
خلاصه مقاله : <#f:1067/>
متن : <#f:1066/>
:

دولت الجزایر پس از شیوع ویروس کرونا و به منظور کنترل این بیماری و در چارچوب حمایت از سلامت شهروندان، بسته­ای اجرایی از راهکارهای پیشگیرانه را عرضه کرد . یکی از مهمترین تمهیدات اعلام شده ، ادامه فعالیت­های دولت در زمینه­های آموزشی و مدیریت­های فرهنگی از طریف فضای مجازی بود . شماری از وزارتخانه­ها و مؤسسات آموزشس و مدیریت­های فرهنگی همچون سایر کشورها برای هماهنگ شدن با شرایط جدید ، بسیج شدند . سؤالی که مطرح است این است که : آیا این اقدامات مردم الجزایر را قانع به ورود به فضای مجازی کرده ، حضور و استفاده آنان از این ظرفیت را سرعت بخشیده است ؟

تا قبل از گرفتاری جهان به وبای کرونا ، بهره­گیری از فضای مجازی تنها برای سرگرمی ، تفریح ، بازی­های مجازی و ارتباطات دوستانه بود . ولی با ورود ویروس کرونا ، به ضرورتی اجتناب نا پذیر برای کار ، فعالیت ، آموزش و فرهنگ تبدیل شد  ؛ اما به نظر می­رسد این طرح در کشور الجزایر تا حدی از همان ابتدا مرده به دنیا آمده است .

شعار جهانی "در خانه­ات بنشین" همه جوامع انسانی را در قرنطینه بهداشتی و فاصله اجتماعی قرار داده ، سبب توقف فعالیت­های فرهنگی ، تربیتی و ورزشی شد ؛ درب مساجد ، معابد و اماکن تفریحی را بست و دانشگاه­ها و مدارس را تعطیل نمود . از زمان اعلان قرنطینه عمومی از سوی دولت الجزایر در ماه مارس (فروردین) گذشته ، اکثر مؤسسات تعطیل شده و فعالیت آنها تا زمان نا معلومی به تأخیر افتاد ه است . این بحران سبب عزلت نشینی اصحاب فرهنگ و هنر شد . به طور طبیعی ویروس کرونا بر بخش فرهنگ ، هنر و کلیه برنامه­های فکری ، تربیتی ، آموزشی و فرهنگی آثار نا مطلوب برجای گذاشت و مردم را واداشت تا در کارهای فکری و فرهنگی خود بازنگری کنند . البته برخی از مؤسسات تلاش کردند این رکود ناخواسته ولی حتمی را شکسته به راه حل­هایی پناه ببرند که از سوی دنیای مجازی پیشنهاد شده بود . این راه­ها نمی­توانست نیازهای فکری فرهنگی و آموزشی شهروندان را به طور کامل پاسخگو باشد ولی به هر حال از بی حرکتی و تعطیلی کامل جلوگیری می­کرد .

در همین راستا دولت الجزایر سعی کرد تا فعالیت وزارتخانه­ها را از راه برگزاری دیدارها و کنفرانس­های مجازی ادامه دهد . این تلاش شامل فعالیت­های خارجی دولت هم می­شد . برگزاری جلسات کابینه به ریاست عبد المجید تبون ، کنفرانس­های منطقه­ای و بین المللی مثل اجلاس اتحادیه کشورهای آفریقایی در فضای مجازی از جمله این اقدامات بود .

در اوایل ماه آوریل عبد المجید تبون ، رئیس جمهور الجزایر ، اجلاس دوره­ای هیأت وزیران را با استفاده از تکنولوژی تصویری ارتباط از راه دور برگزار کرد . و این واقعه برای اولین با در الجزایر اتفاق می­افتاد ، این شیوه به شماری از وزارتخانه­ها ، مؤسسات اقتصادی ، هیأت­های رسمی و جمعیت­های خیریه نیز سرایت کرد . آقای کمال رزیق سباق ، وزیر بازرگانی الجزایر ، اولین وزیری بود که از این فناوری بهره برده اولین نشست مدیران منطقه­ای وزارت تحت سرپرستی خود را از طریق ارتباط تصویری از راه دور برگزار کرد . وزارتخانه­های دیگری که در مبارزه با بیماری کرونا مسئولت سنگین تری داشتند ، مثل وزارتخانه­های بهداشت ، صنایع ، کشور ، همبستگی ، کشاورزی ، آموزش و پرورش و آموزش عالی ، نیز تلاش کردند تا از این فناوری بهره ببرند . این شیوه شامل برخی جمعیت­های خیریه درگیر در حل مشکلات اجتماعی دوران کورونایی هم شده ، آنها نیز با دفاتر منطقه­ای خود از طریق فضای مجازی گفتگو می­کردند . سازمان­های پیشاهنگی اسلامی الجزایر ، جمعیت ارشاد و اصلاح و جمعیت خیریه الجزایر از جمله این سازمان­ها بودند که توانستند برخی از فعالیت­های خود را از طریق فضای مجازی ادامه داده به اصل پیشگیری بهتر از درمان است عمل نمایند . فعالیت در فضای مجازی از سوی برخی از تجار و دست اندرکاران مشاغل حرفه­ای هم تا حدی دنبال شد . اطاق بازرگانی الجزایر برخی از کاروان­های کمک رسانی به مناطق درگیر را از طریق فضای مجازی سازماندهی کرد و توانست بسیاری از فعالان در این زمینه را در استان­های مختلف با استفاده از فضای مجازی راهنمایی کند .

با اجباری شدن کاهش کارمندان و کارگران در مؤسسات اقتصادی و ادارات عمومی ، از سوی دولت الجزایر ، بسیاری از مؤسسات مجبور بودند به منظور تضمین استمرار تولیدات خود بسیاری از کارها را از طریق فضای مجازی هدایت کنند و مدیران عالی از طریق ارتباطات تصویری با مدیران اجرایی و کارمندان سطوح پائین تر ارتباط بر قرار کرده خطوط  تولید را مدیریت نمایند .

پس از آنکه عرصه فرهنگی الجزایر ، همچون سایر کشورهای جهان ، با تعلیق کلیه فعالیت­هایش در فلج کامل قرار گرفت و با وجود کمبود بودجه و امکانات و فضاهای مورد نیاز ، این عرصه نیز مجبور شد از راه بهره­گیری از فضای مجازی سکوت مرگ بار خویش را تا حدی شکسته به جای جشنواره­های تعطیل شده  و نمایشگاه­های بسته شده و تجمعات و گرد هم آیی­های فراموش شده برخی فعالیت­ها را در فضای مجازی پی­گیری کند .

در عرصه تآتر هم که همچون سینما از سال­ها قبل در رکود کامل به سر می­برده است و هر دو در شرایط شیوع بیماری کرونا به وضعیت نا مساعد تری دچار شده اند ، کلیه سالن­های سینما ، تماشاخانه­های تآتر ، موزه سینما و ... در تمامی سرزمین الجزایر به طور کامل تعطیل شده­اند ، برخی از دست اندرکاران این میدان با آگاهی از نقش فضای مجازی در جوامع مختلف و برای  فائق آمدن بر یکنواختی و بی تحرکی ، به تلطیف اوضاع همت گماشته تلاش کردند برای جوانان محروم از هرگونه ابراز سرگرمی و تفریح فضاهای جدیدی ایجاد نمایند . آنها فعالیت­هایی را از راه دور آغاز کرده فضایی فرهنگی و متنوع در عالم مجازی به راه انداختند اولین تجربه در این زمینه نمایش فیلم­های کوتاه در تاریخ 31 مارس تا 7 آوریل بود . این فعالیت را مرکز ملی سینما و اداره سمعی و بصری اجرا کرد و توانست حدود 20 فیلم کوتاه را عرضه نماید . متعاقب آن چندین برنامه دیگر در اینترنت عرضه کرد تا افراد بتوانند آن را از راه دور و از داخل خانه­های خود پیگیری کنند . تآتر ملی الجزایر و تآترهای منطقه­ای هم به شکل روزانه تولیدات خود را از طریق صفحه فیسبوک و کانال­های یوتیوب پخش می­کنند . این برنامه­ها به ویژه نمایش­هایی را دربر می­گیرد که مخصوص کودکان است .

اپرای الجزایر هم برنامه­های ضبط شده سابق خود را در اینترنت عرضه می­کند تا به صورت مجانی مورد استفاده علاقمندان قرار گیرد . مسئولان ذی ربط هم  فضایی برای عرضه خلاقیت­های جوانان در زمینه موسیقی در نظر گرفته­اند .

به همین شکل تعدادی از مؤسسات فرهنگی دارای تریبون در فضای الکترونیک برنامه­هایی را هماهنگ با شرایط زمان کرونا برای گسترش فرهنگ و آگاهی مخاطبان منتشر می­سازند . تآتر ملی محی الدین بشطارزی برنامه­هایی هنری ، فکری و فرهنگی از جمله عرضه­های نمایشی و داستانی برای کودکان در نظر گرفته که از ساعت 10.30 صبح در یوتیوب پخش می­شود ، همچنان که بعد از ظهرها رابه باشگاه تآتر اختصاص داده تا دست اندرکاران ، بازیگران ، پژوهشگران و ناقدان این رشته با یکدیگر به گفتگو بنشینند و درشرایط حال خانه نشینی مخاطبان و سرگرمی آنها ، از گسترش روز افزون بیماری کرونا پیشگیری نمایند . این مؤسسه در همین رابطه مسابقه­ای ملی جهت نگارش سیناریو در موضوع "پیشگیری از ویروس کرونا" برگزار کرد . و برای برندگان آن جوایزی در نظر گرفت . تآترهای منطقه­ای هم در برخی استان­ها از قافله عقب نماندند . از باب نمونه ، از تآتر جی پی اس متعلق به آقای محمد شرشال که در ژانویه گذشته جایزه بهترین عرضه را در جشنواره تآتر عربی در اردن از آن خود ساخت ؛ می توان نام برد .

شماری از سازمان­های فرهنگی به سوی صفحات اجتماعی روی آوردند تا ثابت کنند که بسته شدن درب­ها به روی تجمعات انسانی به خاطر سیوع بیماری کووید19 ، عزم آنها را از تلاش برای ارتقای فرهنگ مردم الجزایر سست نخواهد کرد . آنها برنامه­هایی روزانه یا هفتگی ترتیب دادند و به نشر کتاب ، برگزاری دیدارها و ملاقات­های مجازی در روزهای تحصیلی پرداختند .

دولتمردان گردشگری فرهنگی هم بی نصیب نماندند و دفتر تحول و بهره براداری از سرمایه­های فرهنگی بازدیدهای مجازی روزانه برای آنان ترتیب داد . تا بتوانند موزه­ها و بناهای تاریخی الجزایر را از داخل خانه خود تماشا کنند .

برخی از کارگردانان الجزایری هم فیلم­های خود را در فضای مجازی عرضه کردند مالک بن اسماعیل فیلم "چین هنوز دور است" را به صورت مجانی عرضه کرد و فیلم مستند "شگفتی­ها" و فیلم کوتاه "دموکراسی" را نیز به نمایش گذاشت . برخی از کارگردانان جوان و تازه کار نیز لینک کارهایشان را در مجموعه "سینیفیل" ، که به فیلم­های سینماییی در دوران قرنطینه اختصاص یافته عرضه کردند .  فیلم­های سینمایی عربی و جهانی هم که در جشنواره­های بین المللی مقام کسب کرده بودند ، در این دوره در فضای مجازی به نمایش در آمد .

مرکز ملی سینماتوگرافی (سینماتک الجزایر) مسابقه­ای برای بهترین آفیش سینمایی در فضای مجازی برگزار کرد و با همکاری با وزارت فرهنگ  برنامه­ای برای بحث و گفتگو در مورد آن گشود .

از آنجا که نیاز مادر اختراعات و اندیشه­هاست ، یکی از دست اندرکاران مطبوعاتی الجزایر به نام آقای عبد الله بن عدوده ، به فکر تأسیس رادیو بین المللی کرونا در فضای مجازی افتاد و برنامه­های خود را به صورت طنز در حساب فیسبوکی­اش عرضه نمود . این برنامه از سوی دوستانش در فیسبوک  مورد استقبال قرار گرفت و آنها بی صبرانه و در طول هفته انتظار می­کشیدند تا از آن بهره ببرند . این صفحه هم اکنون چهره­های هنری مهمی چون کمال داود ، کمال عبدات را میزبانی می­کند تا از این طریق به طرح نقطه نطرات فرهنگی و هنری بپردازند .

عبد الله بن عدوده در این زمینه می­گوید : در ابتدا در فکر برنامه­ای بودم که نوعی سرگرمی برای مردم باشد ؛چون با توجه به فعالیت های خود در رادیو و تلویزیون دارای تجربیاتی در این زمینه بودم و می­دانستم که چگونه بین سخنان جدی و طنز توازن بر قرار نمایم . اولین کار با استقبال بسیار روبرو شد زیرا مردم نیاز به برنامه­هایی داشتند که برای آنها نوعی راه نفس کشیدن و رهایی ارزندان قرنطینه را بگشاید .

عبد الله بن عدوده برنامه­های خود را مقداری تغییر داده و با میزبانی افراد مؤثر و اضافه کردن موسیقی­های برگزیده به جاذبه آن افزود .

در زمینه فرهنگ گردشگری جمعیت ملی "میراث الجزایر" برنامه­ای را برای آشنایی با میراث مادی و معنوی الجزایر در نظر گرفت تا مردم با گنجینه­های کشورشان و آثار تاریخی ، موزه­ها ، آداب و رسوم و ادبیات مردمی آشنا شوند . این جمعیت سلسله­ای از سخنرانی­ها و مناقشات مجازی را ترتیب داد که هر هفته در روزهای جمعه و شنبه روی برنامه zoom در اینترنت پخش می­شد و بین پژوهشگران ، کارشناسان ، و علاقمندان به میراث و موزه ،گفتگوهای علمی و آکادمیک برگزار می­کرد .

سایر مراکز فرهنگی هم در فضای مجازی و از طریق اینترنت برنامه­های مختلف اجرا کردند و صدها فیلم ، مستند و رپورتاژ درباره میراث فرهنگی ، تمدنی مادی و معنوی عرضه نمودند . آنها شعار وزارت فرهنگ مبنی" بر در خانه بمان ، میراث فرهنگی مهمان تو است "را اساس کار خود قرار دادند .  

در زمینه موسیقی هم برخی برنامه­های موسیقیایی مردمی و اندلسی ، به طور مستقیم در فضای مجازی پخش شد ، مثل برنامه یوسف نسیم خواننده الجزیره­ای و عباس ریغی از قسنطینه .

بازتاب فعالیت­های فرهنگی در فضای مجازی :

علی رغم همه برنامه ریزی­های گفته شده و اجرای آن در فضای مجازی از سوی ارگان­های رسمی و غیر رسمی ، دولتی و خصوصی ، اما همه این تلاش­های فرهنگی از سوی فعالان صفحات اجتماعی چندان دنبال نشد و بازتاب زیادی در بین اهتمام ورزان به فرهنگ پیدا نکرد .

وقتی تعداد بازدید کنندگان از این برنامه­ها را در فضای مجازی بررسی می­کنیم به عدد ناچیزی برخورد می­کنیم که هیچگاه نتیجه ای  را که مسئولان رسمی دولت برای آن هدف گذاری کرده­اند ، محقق نمی­کند . علت این سطح پائین از نفوذ می­تواند چند چیز باشد :

1-     فعالیت در فضای مجازی قبل از شیوع ویروس کرونا بسیار نازل بوده است و محتوای فرهنگی آن در اینترنت نزدیک به صفر بوده است .

2-     اغلب مؤسسات فرهنگی نیازمند زیر ساخت الکترونیک و پایگاه اطلاع رسانی ویژه خود در فضای مجازی هستند . حتی تأثر ملی الجزایر که در حافظه تاریخ فرهنگی الجزایر دارای سابقه است ، نمایش­هایی را که در یوتیوب بارگذاری می­کند بینندگان زیادی ندارد و بازدیدکنندگان از هیچ نمایشی با گذشت ماه­ها از عرضه آن به هزار نفر نمی­رسد .

در بخش آموزشی وزارت تربیت ملی (آموزش و پرورش) و وزارت آموزش عالی و پژوهش­های علمی برنامه­ای فوریتی تدوین کردند که شامل تدابیری برای مقابله با تعطیلی آموزش دانش آموزان در دوران قرنطینه می­شد .

این طرح شامل برنامه های آموزشی با هماهنگی با وزارت ارتباطات می­شود و "کلیه موفقیت" نام دارد . این برنامه­ها با پخش دروس ثلث سوم سال تحصیلی 2019-2020 ، از روز یکشنبه 5 آوریل 2020 از طریق کانال­های تلویزیون رسمی کشور آغاز شد تا دانش آموزان سال پنجم ابتدایی و چهارم متوسط و سوم دبیرستان که امتحانات نهایی آنها سراسری انجام می­شود از آن استفاده کنند و زمان بندی پخش آن هم از قبل اعلام شد .

برنامه ­های کمک آموزشی و تقویتی هم طبق اعلام دفتر ملی آموزش از راه دور برای بهره بری دانش آموزان سال چهارم متوسطه و سوم دبیرستان طبق برنامه زمانبندی شده در فضای اینترنت پخش شد تا همه مراحل سه گانه آموزشی بتوانند از طریق کانال­های آموزشی اینترنتی و یوتیوب از آن استفاده کنند .

وزارت تربیت ملی همین شیوه را با تقسیم مقاطع تحصیلی بین استان­ها اجرا کرد ؛با ورود به صفحه مربوطه جدول کانال­های آموزشی بر حسب سطح تحصیلی نمایان می­شود . با تنظیم هوشمند آن هر یک از مدیریت­های زیر عهده دار پوشش دادن به سطح آموزشی تعیین شده می­شوند . از باب نمونه :

مدیریت آموزشی ادرار ، عهده دار سال اول ابتدایی  .

مدیریت آموزشی سعیده ، عهده دار سال پنجم ابتدایی .

مدیریت آموزشی سطیف ، عهده دار سال اول متوسطه .

مدیریت آموزشی تبسه ، عهده دار سال چهارم متوسطه .

همچنین دوره دبیرستان را در 14 سطح آموزشی بین استان­های بسکره ، تیزی وزو ، قسنطینه ، اغواط ، بجایه ، عنابه ، شلف و ... تقسیم کردند . تا برنامه­ها در انحصار یک استان از کشور نباشد ، بلکه همه مدیریت­های آموزشی سراسر کشور در این دوره سخت و اضطراری سهیم باشند .

اما نسبت به تحصیلات دانشگاهی ، از اولین روز شیوع ویروس مخصوص کرونا دانشگاه­های سراسر کشور همراه با دانشکده­ها و دانشسراها ، تمامی امکانات و کادر فنی و آکادمیک برجسته خود را مأمور کردند تا پایگاه­های الکترونیک خود را به روز رسانی کنند .  اولین پایگاه model بود .این کادرها سپس با فعالیت مجدانه و پیگیر، ابتدا به آموزش هیأت­های علمی ، اداری و دانشجویان پرداختند تا طرز کار با این  ابزار را فراگیرند و بتوانند به گونه­ای مطمئن آن را را راه اندازی کنند . سپس برنامه درس­ها و سخنرانی­ها طبق شیوه­های آموزشی در موعد مقرر برگزار شد .

از سوی دیگر آقای شمس الدین شیتور وزیر آموزش عالی الجزایر تمام مدیران مؤسسات دانشگاهی را مأمور کرد تا زمینه­ای فراهم کنند که 1250000 دانشجوی الجزایری بتوانند با اساتید و هم کلاس­های خود از راه دور ارتباط بر قرار کرده و امور آموزشی خود را پیگیری نمایند .

شمس الدین شیتور روز 15 مارس 2020 را روز آغاز عملی اجرای این طرح اعلام کرد و به اهمیت اجرای قاطعانه بخش نامه­اش تأکید ورزید . با این همه اجرای عملی این طرح­های آموزشی در تمام مدارس ، مؤسسات و محیط­های آموزشی و تربیتی با موفقیت همراه نبود علت امر را می­توان در سطح پائین اطلاعاتی بخش آموزشی کشور نسبت به کار در فضای مجازی و بهره گیری از امکانات اینترنتی دانست . لذا برخی از مؤسسات اقدام به ایجاد درگاه­هایی در فضای اینترنتی کردند ، از قبیل ASJP ،  MOODLE،SNDL  ،CRIST  تا تمام تخصصات علمی را پوشش دهند و آن را جایگزین سخنرانی­ها و فعالیت­های از دست رفته دانشگاهی نمایند .

معلمان و اساتید دانشگاه­ها هم با تشکیل گروه­هایی در شبکه­های اجتماعی ، به ویژه در فیسبوک سخنرانی­های خود را برای دانشجویان ارسال نمودند . البته این فعالیت­ها به صورت داوطلبانه از سوی برخی از اساتید و معلمان انجام می­گرفت و مراحل سه گانه آموزشی را در مدارس الجزایر و حتی برخی دانشجویان دانشگاه­ها را پوشش می­داد .

بعد از بازگشایی مدارس در سال تحصیلی 2020-2021 ، دیگر بخش آموزش نتوانست به فضای مجازی پناه برد . تنها با در پیش گرفتن راهبرد گروه بندی و برگزاری برخی کنفرانس­ها از طریق برنامه­هایی مثل زوم ، به تلاش­هایش به طور پراکنده ادامه داد . همچنان که برخی استادان دانشگاه­ها با تلاش شخصی خود ، به نوعی آموزش الکترونیک پرداخته برنامه­های کلاسیک خود را با استفاده از درگاه­های پروگرس ، مودم و آی  لیبرتینگ در فضای مجازی دنبال کردند .به عنوان نمونه دانشگاه بومرداس به نسبت 65 در صد در نمایه سازی آموزشی و در پیش گرفتن آموزش از راه دور در زمینه مودل موفق بود .

آموزش الکترونیک در همه جای کشور به طور یکسان عملی نشد و از منطقه­ای تا منطقه دیگر و دانشکده­ای نسبت به دانشکده دیگر ذر افت و خیز و نوسان بود. دررشته­های تخصصی و صنعتی نسبت به علوم ادبی و انسانی ، این امر بهتر اجرا می­شد ولی به طور کلی در سطح کشور برنامه ریزی ملی رسمی آموزش الکترونیک وجود ندارد ، تنها برخی از دروس در فضای مجازی و اینترنت اجرا می­شود و برخی از اساتید ترجیح می­دهند به جای استفاده از امکانات ناچیز و ضعیف و تا به هنگام دانشگاه از امکانات مجازی و الکترونیک خود برای آموزش دانشجویانشان بهره ببرند .

اما در مورد آموزش متوسطه (راهنمایی) و ثانوی (دبیرستان) برنامه­های یاد شده در بالا توجه دانش آموزان را جلب نکرد . شایان ذکر است که برخی اقدامات موفق فردی در این زمینه وجود داشت که البته نمی­تواند معیار و ملاک قضاوت باشد . این  استثناها با گسترش ویروس کرونا نقش پررنگ تری به خود گرفت . به طور مثال مؤسسه ایپاد ، در فضای الکترونیک برنامه­ای به نام "تربیت نو" اجرا کرد که در ابتدا برای آمادگی برای کنکور ورود به دانشگاه در دوره کارشناسی بود ، که دانش آموزان داو طلب را به طور مجازی آموزش می داد.همین موسسه در ضمن برنامه  "تربیت نو "مدرسه ای مجازی  افتتاح کرد که ویژه دانش آموزانی بود که در مدارس رسمی تحصیل می­کردند ؛ آنها با نام نویسی در این برنامه می­توانستند برای امتحانات نهایی آمادگی کسب کنند . برنامه­های این مؤسسه هماهنگ با دروس رسمی وزارت تربیت ملی (آموزش و پرورش) تدوین شده بود البته برنامه­های آموزشی مؤسسه ایپاد از 4 سال پیش در فضای مجازی بر قرار شده بود و شامل 300 درس مربوط به امتحانات نهایی و 3000 پاسخ به سؤالات و حل مسائل می­شد ، که برای دوره راهنمایی و دبیرستان طراحی و تدوین شده بود . در این برنامه­ها دانش آموزان می­توانستند برای راهنمایی بیشتر با معلمان ارتباط بر قرار کنند و اولیای آنها هم می­توانستند از طریق آن بر ساعات درسی و حضور فرزندانشان نظارت نمایند .

تجربه الجزایر در آموزش الکترونیک دانش آموزان در دوران شیوع بیماری کرونا ، به خاطر برخی عوامل فنی تجربه شکست خورده­ای به شمار می­رود . مهمترین علت شایان ذکر ،سطح پایین اطلاعاتی جامعه ، حتی نخبگان در بهره گیری از این دانش و ضعف اینترنت وزیرساخت های آن است ، زیرا برای موفقیت چنین آموزش­هایی اینترنت پر سرعت و آموزش های روزآمد مورد نیاز است و این چیزی است که در الجزایر وجود ندارد . سرعت اینترنت در این کشور طبق آخرین آمارگیری­ها یکی از ضعیف ترین­ها در دنیا است . مشکلات در برنامه ریزی و اجرا و حمایت از مالکیت معنوی مواد آموزشی نیز از جمله علت­ها است . در آموزش از راه دور هیچ گونه حمایت قانونی و حقوقی از پدید آورندگان برنامه­های آموزشی انجام نمی­شود . ناتوانی پایگاه­های دانشی و دانشگاه­ها و به روز نبودن و منظم نبودن آنها به خاطر کمبود متخصصان در این زمینه و نیز نا آگاهی اساتید و مؤسسات آموزشی از این شیوه آموزشی و به کار نگرفتن آن در برنامه ریزی درسی ، به اضافه سرپیچی دانش آموزان و دانشجویانی که فقط مایلند سخنرانی آماده استاد را به همان شیوه­های قدیم و مرسوم بشنوند و خود هیچ نقشی در فعال سازی ابزار آموزشی نداشته باشند ؛ همه و همه از جمله علت­های نا موفق بودن برنامه­ریزی دولت در این عرصه است . حتی آموزش­های مجازی دانشگاه­ها نیز در کشور الجزایر به علت  عوامل فوق رواج و رونق چندانی ندارد .

ورود به دنیای مجازی پرده از نارسایی­های نظام آموزشی و تربیتی الجزایر برداشت و عیوب آن را آشکار کرد . آموزش و پرورش در الجزایر به شدت قدیمی و عقب افتاده است . ویروس کرونا پرده از تجاهل دست اندرکاران بخش آموزش نسبت به نارسایی­های خود برداشت . مدرسه الجزایر نتوانسته با تکنولوژی­های جدید آموزشی آشنا شده به همین خاطر نسبت به شیوه­های آموزشی عصر حاضر به طور کامل عقب مانده و از خود همراهی نشان نداده است . این نا توانی در وهله اول به ضعف اینترنت بر می­گردد که سرزمین الجزایر را به طول کامل پوشش نداده است . همه دانشجویان و دانش آموزان ظرفیت فضای مجازی را ندارند یا در برخی مناطق بسیار ضعیف است . همه استادان هم راه بهره برداری از آن را نمی دانند . برخی از آن ها حتی نمی­دانند چگونه یک کامپیوتر را روشن کرده  یا نامه­ای را ارسال نمایند . این عقب ماندگی فنی و نبود نشانه­هایی برای بازگشت به کار مدارس و دانشگاه­ها در آینده نزدیک ، مسئولان امر را واداشت تا از آموزش از راه دور در سال تحصیلی جدید چشم پوشی کرده همه برنامه های تدارک دیده را لغو نمایند .

آموزش مجازی در مدارس دینی :

و اما آموزش مجازی در عرصه علوم دینی ؛ در سطح 48 استان کشور مدارس قرآنی الکترونیک تابستانه درهای خود را به روی دانش آموزان در تمامی سطوح تحصیلی و سنین مختلف گشوده­اند . کسانی که مایل به حفظ قرآن ، حفظ حدیث نبوی و آموزش تجوید هستند می­توانند از آن استفاده کنند .

در کنار این مدارس اردوگاه­های الکترونیک قرآنی هم در این کشور بر قرار است . در این کشور بین 900 هزار تا یک میلیون نفر در مناطق مختلف به مدارس قرآن رفت و آمد می­کنند .

طبق آمار وزارت امور دینی حدود 10 هزار نفر اصول قرائت ، تلاوت ، ترتیل و تجوید قرآن را در دو مرحله در (المقرأه الالکترونیه) پی می­گیرند . و حدود 110 استاد در این زمینه فعال هستند .

در همین چارچوب در استان وهران فعالیت "اردوگاه الکترونیک قرآنی" به عنوان مرحله­ای آزمایشی و نمونه ، راه اندازی شده است تا در صورت موفقیت به سایر ولایت­ها تعمیم یابد . در این اردوگاه 2000 داو طلب از پایه­های مختلف تحصیلی شرکت می­کنند .

 می­توان نتیجه گرفت که امروز یک فرصت طلایی برای مؤسسات آموزشی و فرهنگی و تکنولوژیک در الجزایر است تا با گنجاندن وسایل الکترونیک و آموزش گسترده آن به کاروان جهانی تعلیم و تربیت پیشرفته بپیوندند . شایسته نیست که  ملت ها ، هنوز هم با تکیه بر وسایل و ابزار آموزشی کهنه ، از این حجم عظیم داده­های تمدنی در تمامی عرصه­های زندگی فردی و اجتماعی باز بمانند .

فعالیت های فرهنگی در صفحات اجتماعی :

گذشته از به کارگیری فضای مجازی در امور فرهنگی و آموزشی ، یکی از عرصه­هایی که در این محیط امروزه حائز اهمیت است و از تأثیر گذاری بسیار بالایی بر افکار عمومی برخورد است ، فعالیت  افراد و گروه ها در صفحات اجتماعی است . فیس بوک ، تویتر ، واتساپ ، یوتیوب و ... امروز  رسانه هایی هستند که انحصار انتقال اطلاعات را از دست دولت­ها و اصحاب ثروت و قدرت بیرون آورده هر فردی بادارا بودن یک خط تلفن و یک گوشی موبایل افکار و اندیشه­های خود را به اشتراک می­گزارد . این امر علاوه بر مزایای بسیار، پی آمدهای منفی هم دربر دارد و باعث نوعی هرج و مرج در ارائه اخبار ، آمار ، افکار و تحلیل­ها شده ، همه انسان­ها از فاسدترین آنها تا باندهای تبه کار و ... در آن به فعالیت می­پردازند . قدرت های سلطه گر هم با بهره گیری از این ابزار به جمع آوری اطلاعات ، جاسوسی ، شایعه پراکنی و به راه انداختن جنگ نرم بر علیه دولت ها و ملت های مستقل می پردازند. به علاوه تجار و صاحبان مشاغل نیز از این صفحات در اهداف تجاری خود بهره می­برند .

در منطقه غرب آفریقا و به ویژه در الجزایراز میان صفحات مختلف اجتماعی ، فیسبوک از نفوذ بیشتری  برخوردار است و بسیاری از مردم پیر و جوان ، زن و مرد و ... در این فضا فعالیت کرده  به نشر ایده ها و اندیشه­های خود می­پردازند و یا از اخبار ، افکار و اندیشه­های دیگران استفاده می­کنند ، این فضا در الجزایر کاملا آزاد و علی الظاهر بدون هیچ گونه نظارت ، کنترل و یا سیاست گزاری است . پیام رسان مسنجر هم یکی از ابزارهای پرکاربرد در این زمینه به شمار می رود.

گروه­های مختلف دینی : سنی ، شیعه ، وهابی ، متدین و ضد دین در این صفحات فعالیت بسیار دارند . اما در رابطه با فعالیت طرفداران نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران ، مکتب پرافتخار تشیع ، اندیشه­های امام راحل و مقام معظم رهبری  به نظر می­رسد جریان­های بسیاری در شمال آفریقا فعالیت می­کنند . البته این فضا حد و مرز نمی­شناسد و محل صدور تبلیغات فرهنگی ، دینی و ... از اهمیت خاص برخوردار نیست و آنچه در درجه اول اهمیت قرار دارد بهره گیران آن است که امروزه در تمامی جوامع رو به گسترش اند و این ارسانه ها را در اختیار دارند.

جریان­های فعال شیعی :

جریان­های فعال شیعی و ضد شیعی فعال در این عرصه را می­توان به دسته­های زیر تقسیم کرد :

1- جریان­های طرفدار انقلاب اسلامی و خط ولایت ، که تعدادشان بسیار و فعالیت هایشان چشمگیر است .نخبگان بسیاری در مردم منطقه از جمله الجزایر ، تونس ، مغرب و..... با فعالیت گسترده در صفحات آجتماعی به ترویج اسلام ناب محمدی ،اندیشه های مقام معظم رهبری و حمایت و پشتیبانی از مواضع ضد استکباری و ضد صهیونیستی نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران پرداخته تبعیت و پیروی خود را از خط ولایت تبلیغ می کنند.

2- جریان­های طرفدار تشیع انگلیسی که کاری به مسایل سیاسی و اهداف  انقلابی و مبارزاتی بر علیه استکبار جهانی و صهیونیسم نداشته فقط به سب و لعن  ، اختلاف اندازی  و ترویج برخی ااندیشه های خرافی به نام تشیع سرگرمند . این دسته  که تعدادشان نیز قابل توجه است ؛ برای فضای فکری جوامع منطقه مخصوصا مستبصران خطر محسوب می­شوند .

3- جریان دیگری که احتمالا مرکز آن در لندن است و شخصیت مشهور و بسیار فعال آن فردی به نام عبد الحلیم الغزی است  که با سخنرانی هایش فعال اصلی و خط دهنده جریان است ، ضد کلیه حوزه­ها ، مراجع تقلید و علمای بزرگ فعالیت  کرده به اجتهاد و تقلید به شدت حمله می­کند و با مغالطه فراوان و سوء استفاده از نارسایی علمی و اطلاعاتی جوانان  شیعه شده ،،تبعیت از امام معصوم و به خیال خود، دریافت مستقیم احکام و معارف دینی از اهل بیت پیامبر را تبلیغ می کند. به نظر می­رسد خطر این گروه بیشتر از خطر گروه سیعیان انگلیسی است و باید برای خنثی سازی آن و نجات نسل جوان تازه شیعه شده منطقه چاره­ای اندیشد .

4- به نظر می­رسد که در کشور الجزایر متأثران از تشیع انگلیسی و جریان ضد اجتهاد و تقلید و مرجعیت علما  طرفدارانی داشته باشد . وجود شبکه های ماهواره ای که از لندن برنامه های خود را آزادانه و بی هیچ محدودیتی  پخش می کند ، در گسترش این جریان تاثیر فراوان دارد.

5-جریان های ضد شیعه  ، سلفی و و وهابی نیز در این میدان بیکار ننشسته و به نوبه خود به شبهه افکنی بر علیه مکتب اهل بیت پیامبر (ص) می پردازند ولی به نظر می رسد که در مقایسه بین گروه ها  ، شیعیان در این زمینه و در عرصه مجازی دست بر تر داشته باشند.

در پایان می توان به این نتیجه رسید که فضای مجازی و بهره گیری از آن ، امروزه در الجزایر همچون سایر جوامع به یک واقعیت ملموس در زندگی سیاسی ، اقتصادی ، فرهنگی و آموزشی تبدیل شده ولی ّبه علت تحت پوشش  اینترنت نبودن بسیاری از مناطق، ضعف زیر ساخت های فناورانه ، نارسایی آموزشی و فنی کاربران وناتوانی مالی بسیاری از مردم در تهیه و خرید ابزار و وسایل لازم، هنوز نمی توان آن را به عنوان بدیلی موفق برای شیوه های سنتی آموزشی و فرهنگی  به شمار آورد و در اداره مدارس ، دانشگاه ها و برگزاری همایش ها و گردهم آیی ها به صورت آنلاین ازآن بهره برد ولی سیر تحولات جهانی در زمینه دانش و تکنولوژی ارتباطی همه را مجبور به پیمودن این راه خواهد کرد . شیوع بیماری کرونا وبسته شدن مدارس ، دانشگاه ها و اماکن عبادی و اجبار مردم به ویژه دانشجویان و دانش آموزان به خانه نشینی ، گذر از شیوه های سنتی به مدرن را  در این زمینه سرعت خواهد بخشید.

 انتهای پیام/

: <#f:3905/>
تعداد نمایش : 562 <<بازگشت

 

گزارش تصويري
  • برگزاري ششمین دور گفت‌وگوهای فرهنگی ایران و چین
    به همت سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و آکادمی علوم چین، ششمین دور گفت‌وگوهای فرهنگی ایران و چین با حضور اندیشمندان، استادان و محققان دو کشور به صورت مجازی و به شکل وبینار برگزار شد.

  • برگزاری «محفل شعر امام رضا(ع)» در راولپندی پاکستان
    رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اسلام‌آباد به مناسبت دهه کرامت، همایشی با عنوان «محفل شعر امام رضا(ع)» در خانه فرهنگ کشورمان در شهر راولپندی پاکستان برگزار کرد.

  • بازدید رایزن فرهنگی کشورمان از بیست‌و‌دومین دوره نمایشگاه کتاب بغداد
    حجت‌الاسلام والمسلمین غلامرضا اباذری، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در عراق از بیست‌و‌دومین دوره نمایشگاه کتاب بغداد بازدید کرد.

  • تکاپوی مسلمانان جهان در روزهای پایانی رمضان + عکس
    تصاویر منتشر شده از روزهای ماه رمضان و تکاپوی مردم روزه‌دار نشان می‌دهد که شور و حال روزه‌داران سراسر جهان با روزهای اول ماه رمضان چندان تفاوتی نکرده است.

  • رونمايي از فصلنامه «الدراسات الادبیة» به زبان‌های فارسی و عربی در لبنان
    از سوي رايزني فرهنگي ايران در لبنان، فصلنامه «الدراسات الادبیة» به زبان‌های فارسی و عربی در «باغ زيتون» رونمايي شد.